Find Your Arch Type

อุ้งเท้าสูง (High Arch / Cavus Foot)

อุ้งเท้าสูง หรือที่ทางการแพทย์เรียกว่า Cavus Foot คือภาวะที่อุ้งเท้าโค้งสูงกว่าปกติมาก ทำให้มีพื้นที่สัมผัสระหว่างเท้ากับพื้นน้อยกว่าปกติ น้ำหนักตัวจะกระจุกตัวอยู่ที่ส้นเท้า และลูกเท้าเป็นหลัก ซึ่งอาจนำไปสู่ความเจ็บปวดและปัญหาสุขภาพต่าง ๆ ได้

แนวข้อเท้าในภาวะอุ้งเท้าสูง

ชนิดของอุ้งเท้าสูง

1. อุ้งเท้าสูงแต่กำเนิด

เกิดจากความผิดปกติของโครงสร้างกระดูกของเท้าตั้งแต่กำเนิด มักพบร่วมกับภาวะอื่น ๆ เช่น นิ้วเท้างอ (Hammer Toe) หรือปัญหาด้านระบบประสาทในบางราย

2. อุ้งเท้าสูงจากระบบประสาทและกล้ามเนื้อ

เป็นสาเหตุที่พบบ่อยของอุ้งเท้าสูงในผู้ใหญ่ เกิดจากความไม่สมดุลของกล้ามเนื้อในเท้า ที่เกิดจากโรคทางระบบประสาท เช่น โรค Charcot-Marie-Tooth โรคกล้ามเนื้ออ่อนแรง หรือหลังจากการบาดเจ็บของไขสันหลัง

อาการของอุ้งเท้าสูง

ผู้ที่มีอุ้งเท้าสูงมักมีอาการเจ็บปวดและปัญหาต่าง ๆ มากกว่าผู้ที่มีเท้าปกติ เนื่องจากน้ำหนักกระจุกตัวในพื้นที่แคบ ได้แก่

• ปวดลูกเท้าและส้นเท้าอย่างรุนแรง โดยเฉพาะหลังยืนหรือเดินนาน
• นิ้วเท้างอผิดปกติ (Hammer Toe / Claw Toe) เนื่องจากกล้ามเนื้อดึงรั้งไม่สมดุล
• ข้อเท้าพลิกบ่อย ไม่มั่นคง เพราะพื้นที่สัมผัสพื้นน้อย
• ปวดหน้าแข้งและน่อง โดยเฉพาะขณะเดินหรือวิ่ง
• ตาปลาและหนังด้านที่ส้นเท้าและลูกเท้า เกิดจากแรงกดที่กระจุกตัว
• ปวดหลังส่วนล่างในระยะยาว เนื่องจากการเดินที่ผิดปกติส่งผลต่อแนวกระดูกสันหลัง

การประเมินเท้าเบื้องต้นด้วยตนเอง

ผู้ป่วยสามารถสังเกตเบื้องต้นได้จากรอยเท้าที่เปียกน้ำ หากพบว่ามีรอยเท้าเพียงบริเวณ ส้นเท้าและลูกเท้า โดยไม่มีรอยตรงกลาง แสดงว่ามีแนวโน้มอุ้งเท้าสูง

รอยฝ่าเท้า

วิธีทดสอบ

การประเมินโดยผู้เชี่ยวชาญ

ตรวจร่างกาย

การประเมินโดยแพทย์ประกอบด้วยการตรวจร่างกายอย่างละเอียด เพื่อดูแนวกระดูกของเท้า ความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ความยืดหยุ่นของข้อ การลงน้ำหนัก รวมถึงการทำงานของระบบประสาท เพื่อแยกว่าภาวะอุ้งเท้าสูงเกิดจากโครงสร้างเท้าหรือมีสาเหตุจากระบบประสาทและกล้ามเนื้อร่วมด้วย

X-ray / CT / MRI / EMG

หากต้องการประเมินโครงสร้างภายในหรือสงสัยความผิดปกติจากระบบประสาท อาจมีการตรวจเพิ่มเติม เช่น

• การเอกซเรย์ เพื่อดูโครงสร้างกระดูก
• CT Scan เพื่อดูรายละเอียดของข้อและกระดูก
• MRI เพื่อประเมินเส้นเอ็นและเนื้อเยื่ออ่อน
• การตรวจระบบประสาท (EMG/NCS) ในกรณีที่สงสัยสาเหตุจากระบบประสาท

การรักษาอุ้งเท้าสูง

การรักษาโดยไม่ผ่าตัด

การรักษาแรกมักเริ่มจากการไม่ผ่าตัด โดยเน้นการลดอาการและป้องกันภาวะแทรกซ้อน ได้แก่

• แผ่นรองเท้าเฉพาะราย (Custom Orthotic) ออกแบบพิเศษเพื่อกระจายน้ำหนักไปยังพื้นที่กว้างขึ้น
• รองเท้าที่มีแผ่นกันกระแทกพิเศษบริเวณส้นเท้าและลูกเท้า
• กายภาพบำบัด เน้นการยืดกล้ามเนื้อ ฝึกความสมดุล และเสริมสร้างกล้ามเนื้อรอบข้อเท้าให้แข็งแรง
• อุปกรณ์พยุงข้อเท้า เพื่อป้องกันการพลิกของข้อเท้า
• ยาแก้ปวดและยาแก้อักเสบตามคำแนะนำของแพทย์

การรักษาโดยการผ่าตัด

ในกรณีที่การรักษาโดยไม่ผ่าตัดไม่ได้ผล หรือมีการผิดรูปของเท้ามาก การผ่าตัดอาจจำเป็น เช่น การจัดแนวกระดูกใหม่ การยืดเส้นเอ็น การแก้ไขนิ้วเท้าที่งอผิดปกติ เพื่อให้ผู้ป่วยสามารถเดินได้สะดวกและลดความเจ็บปวดในระยะยาว

ข้อควรระวังสำหรับผู้มีอุ้งเท้าสูง